Dziś marketing internetowy skupia się na promocji stron w sieci, pozycjonowaniu i mailingach. Zapomina się czasem o czymś znacznie ważniejszym- o przygotowaniu witryny internetowej tak, aby spełniała ona oczekiwania internautów. Usability wielu stron w polskim internecie jest prawie zerowe, strony są pełne animacji, reklam, nieczytelnej treści i odnośników wprowadzających w błąd.

Dziś jednym z najpoważniejszych wyzwań stojących przed testerami są testy użyteczności stron. Potrzeba nie lad wprawy, aby przygotować odpowiedni raport i sprawdzić wszystkie punkty, które mogą decydować o obniżeniu funkcjonalności witryny. Są na tej liście rzeczy oczywiste jak czytelna szata graficzna, odpowiednia ilość treści i przejrzysty układ. Są jednak i mniej oczywiste: hierarchia menu czy rozmieszczenie poszczególnych elementów w określonych partiach strony, a także formaty, grafiki i działania, które mogą zmylić użytkownika.

Często jedyną dobrą rzeczą na całej stronie jest zgłaszanie błędów, ale i ono nie ma sensu, skoro nikt nie zajmuje się wdrożeniem odpowiednich poprawek. Tymczasem testy użyteczności mogłyby na dużo wcześniejszym etapie wychwycić kłopotliwe elementy i wówczas łatwiej byłoby doprowadzić stronę do porządku.

Nierzadko kiepsko w przypadku witryn internetowych wypadają testy wydajnościowe. Tu właśnie mści się bezrefleksyjne wdrażanie sugestii speców od marketingu- ociężałe, flashowe witryny, ciężkie strony statyczne, zamiast elastycznych CMS-ów, masa wielkich grafik i filmy- nikt z nich nie korzysta, ale wyraźnie spowalniają one wczytywanie strony- to akurat błędy, które można wykryć samemu, ale ile jest takich, które wykryje dopiero doświadczony tester? A ile tracą strony internetowe, które nie są właściwie przygotowane?

Termin usability jest używany w wypadku aplikacji różnego typu. Chodzi o jasne określenie, czy dane oprogramowanie jest użyteczne w pięciu przypadkach. Określa się między innymi, czy aplikacja jest użyteczna już podczas pierwszego kontaktu z nią; liczy się również efektywność; jednak równie ważne błędy, które występują podczas używania oprogramowania.

Definicja zakłada, że każda aplikacja może je zawierać, ale istotne jest przy tym, jak szybko i łatwo użytkownik może z nich wyjść. Idealnie jest oczywiście, gdy błędy w ogóle się nie pojawiają, ale to tylko możliwe w wypadku skutecznego testowania. Już w fazie powstawania, aplikacja powinna przechodzić określone próby, jak chociażby testy funkcjonalne. Jednak wszystko musi przebiegać zgodnie z wcześniej ustalonym harmonogramem prac. Warto, żeby był on mądrze rozplanowany i nie należy oszczędzać czasu i pieniędzy na testach, ponieważ aplikacje pełne błędów nie zostaną zaakceptowane przez zleceniodawcę. Ewentualnie, jeśli oprogramowanie jednak trafi na rynek, pojawi się krytyka użytkowników, co jest znacznie gorszym wyjściem. Można śmiało powiedzieć, że testowanie oprogramowania to ważny proces, który wpływa na jego ostateczną użyteczność. A im ona wyższa, tym lepszy odbiór przez użytkowników. Nie da się ukryć, że wiele rzeczy powstaje właśnie dla nich, dlatego warto zadbać, żeby były to produkty wartościowe i dopracowane. Nie tylko przydatne, ale również ergonomiczne, szybkie, łatwe w obsłudze i nie naszpikowane różnego rodzaju błędami.

W tworzeniu oprogramowania bardzo ważne jest usability, czyli jego użyteczność dla użytkowników. Jeżeli zapomnimy o tym to nie możemy spodziewać się dobrych efektów naszej pracy. Każde oprogramowanie musi być tworzone w sposób, który da jego użytkownikom wszystkie możliwe funkcje, które będą od niego wymagali.

Nikt nie chce kupować czegoś, co jest niekompletne lub zawiera funkcje, których nigdy nie użyjemy, bo będą całkowicie bezużyteczne. Każdy wymaga od oprogramowania tego, by było intuicyjne, wygodne i przede wszystkim użyteczne. Stworzenie czegoś takiego nie należy do łatwych zadań. Często zapomina się o szczegółach, które są bardzo ważne i oprogramowanie musi być aktualizowane. Oczywiście tego typu aktualizacji nie unikniemy, gdyż chcąc sprostać wymaganiom klientów należy ciągle tworzyć dodatkowe opcje, komponenty, które jeszcze kilka miesięcy temu były nieznane lub zbędne. Będziemy jednak mogli spodziewać się, iż dzięki stworzeniu dobrego i użytecznego oprogramowania w późniejszym czasie będziemy musieli aktualizować je o wiele rzadziej niż gdybyśmy zapomnieli o jakichś ważnych komponentach. Jak więc można sprawdzić, czy dana aplikacja jest kompletna? Najlepiej przeprowadzić testy użyteczności, które pokażą nam co jeszcze trzeba dodać, a co jest zbędne. Jeżeli pójdziemy za radami testerów to w dziewięćdziesięciu pięciu procentach będziemy mogli mieć pewność, iż jakość oprogramowania będzie stała na najwyższym poziomie. To oczywiście przełoży się na sprzedaż, a być może nawet wytworzy się marketing wirusowy, który bez zaangażowania producenta w reklamę stworzy dobrą opinię o produkcie i przysporzy Ci więcej klientów.

Wiele osób myśli, że nie warto testować aplikacji, stron www czy tez ogólnie oprogramowania. Nieistotne czy jest to oprogramowanie na laptopa, smartfona, telefon komórkowy, czy jeszcze inne urządzenia. Nie ma też znaczenia czy to oprogramowanie do zabawy, rozrywki czy do obsługi konta bankowego, albo poczty elektronicznej.

To bardzo błędne rozumowanie i może prowadzić do naprawdę kosztownych błędów i zaniedbań. Testy aplikacji to konieczność, w przypadku jeśli chcesz dostarczyć swoim odbiorcom naprawdę wartościowy towar. Bo nawet najlepszych programistom może umknąć najmniejszy błąd, który później może być tragiczny w skutkach. Bo na przykład ktoś wykorzysta nasze zaniedbania i dzięki temu zacznie wykradać dane użytkowników, wprowadzi wirusa albo oprogramowanie szpiegujące do komputera. Trzeba naprawdę uważać i zacząć zdawać sobie sprawę, że testerzy to jedni z najważniejszych osób w naszej firmie. Bo to oni na własnej skórze, dzięki bogatemu wykształceniu i doświadczeniu są w stanie przeanalizować i wyszukać błędy w programach.

Prowadząc betatesty robią wszystko, aby rozważyć wszystkie możliwe scenariusze zachowania użytkownika, aby wyjść trochę przed użytkownika i ubiec jego pomysły. Zgłaszają błędy, które natychmiast są poprawiane. Bez nich towar byłby naprawdę kiepski, a użytkownicy prędzej czy później straciliby zaufanie do naszej firmy. Pamiętajmy też, że testować trzeba też użyteczność, a nie tylko samo działanie aplikacji. Testy to podstawa powstawania dobrego oprogramowania.